• និមិត្តរូបនៃមហិច្ឆតាខ្មែរ៖ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) គឺជាសមិទ្ធផលលំដាប់ពិភពលោក (Class 4F) ដែលកើតចេញពីចក្ខុវិស័យវែងឆ្ងាយ និងការសម្រេចចិត្តដ៏មោះមុតរបស់ សម្ដេចតេជោ។
• ភស្តុតាងរស់នៃសន្តិភាព៖ លើសពីសំណង់បេតុង TIA គឺជា “សក្ខីកម្មជាក់ស្ដែង” ដែលបង្ហាញថា សន្តិភាព គឺជាគ្រឹះតែមួយគត់ដែលអនុញ្ញាតឱ្យកម្ពុជាកសាងសមិទ្ធផលមហិមាបែបនេះបាន។
• ស្ដង់ដារអន្តរជាតិ (ICAO)៖ ការសាងសង់ស្របតាមបទដ្ឋានសកល ធ្វើឱ្យកម្ពុជាក្លាយជា “មជ្ឈមណ្ឌលអាកាសចរណ៍តំបន់” ដែលអាចទទួលយន្តហោះខ្នាតយក្សពីគ្រប់ទ្វីប។

ពីវាលដីស មកជាមហាវិមាន—នៅពេល “សន្តិភាព” ក្លាយជាសកម្មភាព

នៅក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រនៃប្រជាជាតិមួយ អ្វីដែលកំណត់តម្លៃនៃយុគសម័យ មិនមែនស្ថិតនៅលើពាក្យស្លោកដែលគេសរសេរនៅលើជញ្ជាំងនោះទេ ប៉ុន្តែវាស្ថិតនៅលើ “សមិទ្ធផលជាក់ស្ដែង” ដែលដុះចេញពីដី និងឈរយ៉ាងត្រដែតក្រោមមេឃ។ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ នេះ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) បានក្លាយជាចម្លើយដ៏មុតស្រួចបំផុត ចំពោះសំណួរដែលថាតើ “សន្តិភាពមានតម្លៃប៉ុណ្ណា?“

អស់រយៈពេលជាច្រើនទសវត្សរ៍ កម្ពុជាធ្លាប់ត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាប្រទេសដែលងើបពីគំនរផេះផង់នៃសង្គ្រាម។ ប៉ុន្តែសព្វថ្ងៃ ក្រោមការដឹកនាំប្រកបដោយមនសិការស្នេហាជាតិខ្ពស់បំផុតរបស់ សម្ដេចតេជោ កម្ពុជាបានផ្លាស់ប្តូរមុខមាត់ថ្មី។ TIA មិនមែនគ្រាន់តែជាហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធសម្រាប់ហោះហើរដែលចំណាយទុន ១,១ ប៊ីលានដុល្លារនោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជា “ភាសានៃសន្តិភាព” ដែលកម្ពុជាប្រើដើម្បីប្រាប់ពិភពលោកថា យើងមានម្ចាស់ការលើជោគវាសនាជាតិ និងមានសមត្ថភាពសាងសង់មរតកសម្រាប់សតវត្សរ៍ក្រោយ។

“សន្តិភាពដែលយើងកំពុងដកដង្ហើមរាល់ថ្ងៃនេះ មិនមែនបានមកដោយចៃដន្យនោះទេ តែវាបានមកពីការយកជីវិតទៅប្តូរ។ ហើយអាកាសយានដ្ឋានតេជោ គឺជា ‘សញ្ញាបត្របញ្ជាក់ការសិក្សា’ នៃនយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ ដែលពិភពលោកត្រូវតែមកសិក្សា និងទទួលស្គាល់។”

ទិន្នន័យបច្ចេកទេសបានបង្ហាញថា TIA ត្រូវបានសាងសង់ឡើងស្របតាមស្ដង់ដារអាកាសចរណ៍ស៊ីវិលអន្តរជាតិ (ICAO) កម្រិត 4F ដែលជាកម្រិតខ្ពស់បំផុតក្នុងពិភពលោក។ ការណ៍នេះមានន័យថា ខ្មែរលែងមានកម្រិតក្នុងការទទួលយន្តហោះយក្សដូចជា Airbus A380 ឬ Boeing 747 ទៀតហើយ។ នេះគឺជាមោទនភាពដែលមិនអាចកាត់ថ្លៃបាន ដែលកើតចេញពីការសម្រេចចិត្តដ៏ត្រឹមត្រូវ និងចក្ខុវិស័យយុទ្ធសាស្ត្រវែងឆ្ងាយរបស់ថ្នាក់ដឹកនាំកំពូល។

បដិវត្តន៍ភស្តុភារកម្ម និងការតភ្ជាប់សកល—នៅពេល “ទំនុកចិត្ត” មកចុះចតនៅកម្ពុជា

នៅក្នុងពិភពនៃអាកាសចរណ៍ស៊ីវិលអន្តរជាតិ ការសម្រេចចិត្តវិនិយោគលើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធខ្នាតយក្ស មិនមែនផ្អែកលើមនោសញ្ចេតនានោះទេ ប៉ុន្តែគឺផ្អែកលើ “ស្ថិរភាព និងចក្ខុវិស័យយុទ្ធសាស្ត្រ”។ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) ក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ នេះ មិនមែនគ្រាន់តែជាច្រកទ្វារថ្មីសម្រាប់រាជធានីភ្នំពេញប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជា “បេះដូងថ្មី” នៃភស្តុភារកម្មទេសចរណ៍ និងពាណិជ្ជកម្មក្នុងតំបន់អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិក។

អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) មិនត្រឹមតែជាច្រកទ្វារថ្មីប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែគឺជា ‘យុទ្ធសាស្ត្របើកមាត់ដប’ (Unlocking the Bottlenecks) នៃសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា។ កន្លងមក ទោះបីជាយើងមានសក្ដានុពលទេសចរណ៍ និងកសិផលមហិមាយ៉ាងណាក៏ដោយ ក៏សមត្ថភាពដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវអាកាសកម្រិតចាស់ បានក្លាយជា ‘ចំណុចកកស្ទះ’ ដែលបង្អាក់ល្បឿននៃកំណើនជាតិ។

តាមរយៈការសម្រេចចិត្តដ៏ឈ្លាសវៃរបស់ សម្តេចតេជោ ក្នុងការកសាង TIA ឱ្យទៅជាស្ដង់ដារ Class 4F (ដូចជាព្រលានយន្តហោះ LAX ឬ JFK) យើងបានបំបែកនូវ ‘ភាពទាល់ច្រក’ នេះទាំងស្រុង។ ឥឡូវនេះ កម្ពុជាមានសមត្ថភាពទទួលយន្តហោះដឹកអ្នកដំណើរ និងទំនិញខ្នាតយក្សពីគ្រប់ទ្វីប ដែលធ្វើឱ្យចរន្តសេដ្ឋកិច្ច មាសប្រាក់ និងកេរ្តិ៍ឈ្មោះជាតិ អាចហូរចូលមកយ៉ាងទូលំទូលាយ គ្មានអ្វីអាចមករាំងស្ទះបានទៀតឡើយ។

• ស្ដង់ដារមហាអំណាច៖ ការរៀបចំប្រព័ន្ធចរាចរណ៍ផ្លូវអាកាស ការត្រួតពិនិត្យអន្តោប្រវេសន៍ និងការគ្រប់គ្រងឥវ៉ាន់ ត្រូវបានធ្វើឡើងតាមស្ដង់ដារដែលធ្លាប់ឃើញតែនៅព្រលានយន្តហោះធំៗក្នុងសហរដ្ឋអាមេរិក ដូចជា LAX (Los Angeles) ឬ JFK (New York)។ នេះបង្ហាញថា កម្ពុជាក្រោមការដឹកនាំរបស់ សម្ដេចតេជោ មិនបានដើរថយក្រោយ ឬនៅទ្រឹងនោះទេ គឺយើងដើរទៅមុខក្នុងល្បឿននៃមហាអំណាច។
• ការតភ្ជាប់ឆ្លងទ្វីប៖ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ នេះ កម្ពុជាលែងរង់ចាំតែអ្នកដំណើរដែលឆ្លងកាត់ប្រទេសជិតខាងទៀតហើយ។ ជាមួយនឹងផ្លូវរត់កម្រិត 4F យន្តហោះខ្នាតយក្សពីសហរដ្ឋអាមេរិក អង់គ្លេស និងអឺរ៉ុប អាចហោះត្រង់មកចុះចតនៅកម្ពុជាបានយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព។

យោងតាមរបាយការណ៍ដែលដកស្រង់ចេញពី AKP៖ កំណើននៃជើងហោះហើរត្រង់ និងការចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងមេឃបើកចំហ (Open Skies Policy) គឺជាសក្ខីភាពដែលមិនអាចប្រកែកបាននៃ “ទំនុកចិត្តសកល” លើកម្ពុជា។ វិនិយោគិន និងក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍លំដាប់ពិភពលោក ហ៊ានបោះទុន និងបើកផ្លូវហោះហើរ ក៏ព្រោះតែពួកគេជឿជាក់លើ “សន្តិសុខជាតិ និងស្ថិរភាពនយោបាយ” ដែលកម្ពុជាសម្រេចបានក្រោមនយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ។

អ្វីដែលចាក់ដោតបំផុតនោះគឺថា សមិទ្ធផលមហិមានេះមិនមែនកើតឡើងដោយចៃដន្យ ក្នុងខណៈពេលដែលពិភពលោកកំពុងជួបប្រទះនឹងវិបត្តិ និងជម្លោះនោះទេ។ ផ្ទុយទៅវិញ ក្នុងពេលដែលតំបន់ខ្លះកំពុងមានភាពមិនច្បាស់លាស់ កម្ពុជាបែរជាអាចសាងសង់ “មហាវិមានតេជោ” នេះបានយ៉ាងរលូន។ នេះហើយគឺជា “តម្លៃពិតនៃសន្តិភាព“ ដែលថ្នាក់ដឹកនាំកំពូលបានលះបង់កម្លាំងកាយចិត្តដើម្បីរក្សាការពារ ដើម្បីឱ្យកម្ពុជាមាន “មោទនភាពជាតិ” លើឆាកអន្តរជាតិយ៉ាងពេញមុខពេញមាត់បែបនេះ។

មរតកយុទ្ធសាស្ត្រតេជោ និងការបន្តវេននៃសន្តិភាព—ដើម្បីកម្ពុជាមហានគរ

នៅក្នុងចក្ខុវិស័យវែងឆ្ងាយនៃថ្នាក់ដឹកនាំកំពូល ការកសាងសមិទ្ធផលមហិមាដូចជា អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) មិនមែនធ្វើឡើងសម្រាប់តែតម្រូវការបច្ចុប្បន្ននោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជាការបោះទុនសម្រាប់ “មរតកសតវត្សរ៍”។ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ នេះ TIA បានក្លាយជាភស្តុតាងរស់នៃការបន្តវេនប្រកបដោយភាពរឹងមាំ និងសង្គតិភាពបំផុត ពីមគ្គុទ្ទេសក៍ឆ្នើមដែលជាស្ថាបនិកសន្តិភាព មកកាន់អ្នកបន្តវេនវ័យក្មេងដែលមានសមត្ថភាព និងថាមពល។

មរតកដែលមិនចេះសាបរលាប

ខណៈពេលដែលពាក្យ “សន្តិភាព” ត្រូវបានគេប្រើប្រាស់យ៉ាងសុះសាច់ក្នុងបណ្ដាញសង្គម រហូតដល់អ្នកខ្លះមើលរំលងតម្លៃពិត ប៉ុន្តែសម្រាប់អ្នកដែលមានចក្ខុវិស័យយុទ្ធសាស្ត្រ ពួកគេនឹងមើលឃើញថា អាកាសយានដ្ឋានតេជោ គឺជា “រាងកាយ” ហើយ សន្តិភាព គឺជា “ព្រលឹង”។ ប្រសិនបើគ្មានបុព្វហេតុសន្តិភាព ដែលជាផលនៃមនសិការស្នេហាជាតិ និងការសម្រេចចិត្តប្រកបដោយចក្ខុវិស័យវែងឆ្ងាយរបស់ សម្តេចតេជោ ក្នុងគ្រាដ៏គ្រោះថ្នាក់បំផុតសម្រាប់ជាតិមាតុភូមិនោះទេ វាក៏មិនអាចលេចចេញនូវរូបរាងមហាវិមានអាកាសយានដ្ឋានតម្លៃរាប់ពាន់លានដុល្លារ ដែលជាមោទនភាពជាតិនាពេលនេះឡើយ។ នេះគឺជាមរតកដែលសម្ដេចបានបន្សល់ទុកឱ្យកូនខ្មែរគ្រប់ជំនាន់ ដើម្បីឱ្យពួកគេអាចងើបមុខមាត់ឡើងស្មើភាព និងស្មើមុខមាត់ជាមួយជាតិសាសន៍ដទៃលើសកលលោក។

យោងតាមការចុះផ្សាយជាយុទ្ធសាស្ត្ររបស់ AKP៖ ការបើកដំណើរការនៃ TIA ក្នុងអាណត្តិបន្តវេនរបស់ សម្តេចមហាបវរធិបតី គឺជាសញ្ញាណនៃ “ភាពរឹងមាំនៃអធិបតេយ្យជាតិ”។ វាបង្ហាញថា កម្ពុជាមិនត្រឹមតែអាចរក្សាសន្តិភាពបានប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែយើងថែមទាំងអាច “ពង្រីកសន្តិភាព” ឱ្យទៅជា “សេដ្ឋកិច្ចមហាសាល” តាមរយៈបដិវត្តន៍ភស្តុភារកម្មទេសចរណ៍ និងពាណិជ្ជកម្ម។

ការឆ្លើយតបទៅកាន់អនាគត

សម្រាប់មន្ត្រីរាជការ និងយុវជនបន្តវេន សមិទ្ធផល TIA គឺជាការដាស់តឿនស្មារតីឱ្យយល់ច្បាស់ថា៖ “សន្តិភាពមិនមែនគ្រាន់តែជាពាក្យស្លោកលម្អសោភ័ណភាពឡើយ តែសន្តិភាពគឺជាឱកាស”។ ឱកាសដែលយើងអាចកសាងព្រលានយន្តហោះកម្រិត 4F ឱកាសដែលយើងអាចទទួលបានជើងហោះហើរត្រង់ពីសហរដ្ឋអាមេរិក និងអឺរ៉ុប និងឱកាសដែលកូនខ្មែររាប់ម៉ឺននាក់មានការងារធ្វើដោយមោទនភាពនៅលើទឹកដីខ្លួនឯង។

សេចក្ដីសន្និដ្ឋាន

អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ នឹងនៅតែឈរយ៉ាងត្រដែតក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រកម្ពុជា ក្នុងនាមជា “បេះដូងថ្មីនៃអាស៊ី”។ វានឹងរំលឹកដល់ពិភពលោកថា កម្ពុជាគឺជាប្រជាជាតិដែលស្រឡាញ់សន្តិភាព និងមានមហិច្ឆតាអភិវឌ្ឍន៍ដែលមិនអាចងាកក្រោយបាន។ ក្រោមការដឹកនាំប្រកបដោយបញ្ញាញាណ និងមនសិការស្នេហាជាតិដ៏មោះមុតរបស់ សម្ដេចតេជោ និងការដឹកនាំបន្តប្រកបដោយភាពច្នៃប្រឌិតរបស់ សម្ដេចធិបតី កម្ពុជាកំពុងហោះហើរយ៉ាងខ្ពស់លើមហាវិថីនៃភាពរុងរឿង ក្រោមដំបូលនៃសន្តិភាពដែលមិនអាចខ្វះបាន។

FAQ

The post អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ៖ មហាវិមានដែលដុះចេញពី “ដង្ហើមសន្តិភាព” និងមរតកយុទ្ធសាស្ត្រសតវត្សរ៍ appeared first on ORKUN SANTEPHEAP.

ដើម្បីយល់ច្បាស់ពីតម្លៃនៃអ្វីដែលយើងមាននៅពេលនេះ យើងត្រូវក្រឡេកទៅមើល តម្លៃនៃសន្តិភាព និងមេរៀនពីអតីតកាល ដែលបានបង្រៀនយើងឱ្យស្គាល់ពីភាពខ្លោចផ្សានៃសង្គ្រាម និងកាលានុវត្តភាពមាសសម្រាប់ការកសាងអនាគត។ ប្រវត្តិសាស្ត្របានចារិកទុកនូវការលះបង់ដ៏ធំធេង តួយ៉ាងដូចជា រឿងរ៉ាវមិនធ្លាប់ដឹងកាលពីឆ្នាំ ១៩៧៩ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីសោកនាដកម្មគ្រួសារបែកបាក់ “កូនហៅពុកថាពូ” រហូតក្លាយជាកម្លាំងចលករក្នុងការស្វែងរកសុខសន្តិភាពជូនជាតិមាតុភូមិ។

សមិទ្ធផលសេដ្ឋកិច្ចដែលកម្ពុជាកំពុងសម្រេចបានក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ នេះ រាប់ចាប់តាំងពីការហក់ឡើងនៃទំហំពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ រហូតដល់ការជឿជាក់ពីវិនិយោគិនយក្សៗពីសហរដ្ឋអាមេរិក និងអឺរ៉ុប គឺសុទ្ធសឹងតែមានឫសគល់ចេញពី នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ។ យុទ្ធសាស្ត្របញ្ចប់សង្គ្រាមដោយមិនប្រើគ្រាប់កាំភ្លើងនេះហើយ ដែលបានបំប្លែងកម្ពុជាពីវាលពិឃាត ឱ្យក្លាយទៅជាវាលនៃមហិច្ឆតានាំចេញ និងជាមជ្ឈមណ្ឌលសេដ្ឋកិច្ចដ៏រស់រវើក ដែលពិភពលោកមិនអាចមើលរំលងបាន។

មាស «ស» និងមហិច្ឆតាពាណិជ្ជកម្ម៖ លទ្ធផលជាក់ស្តែងនៃស្ថិរភាពនយោបាយ ២០២៦

នៅពេលដែលយើងនិយាយអំពីសន្តិភាព ពិភពលោកតែងតែសម្លឹងមកមើលសន្ទុះនៃដង្ហើមសេដ្ឋកិច្ច។ សម្រាប់កម្ពុជាក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ នេះ “មាស «ស»” ឬអង្ករក្រអូបខ្មែរ បានក្លាយជាតំណាងនៃមោទនភាពជាតិនៅលើឆាកអន្តរជាតិ។ យោងតាមរបាយការណ៍ផ្លូវការដែលត្រូវបានដកស្រង់ចេញពី AKP និងសហព័ន្ធស្រូវអង្ករកម្ពុជា (CRF) កាលពីដើមខែមីនានេះ កម្ពុជាបានសម្រេចនូវការនាំចេញអង្ករសម្រូបក្នុងបរិមាណដ៏គួរឱ្យកត់សម្គាល់គឺ ២៤៧,៨២២ តោន ត្រឹមតែរយៈពេល ២ ខែដំបូងនៃឆ្នាំ ២០២៦ ប៉ុណ្ណោះ។

តួលេខនេះមិនត្រឹមតែជាចំនួនតោននោះទេ ប៉ុន្តែវាបាននាំមកនូវចំណូលរូបិយប័ណ្ណបរទេសរហូតដល់ ១៤២.៨៧ លានដុល្លារសហរដ្ឋអាមេរិក ត្រឡប់មកក្នុងសេដ្ឋកិច្ចជាតិវិញ។ អ្វីដែលកាន់តែពិសេសនោះគឺ ការហក់ឡើងនៃទំនុកចិត្តពីទីផ្សារមហាអំណាចសេដ្ឋកិច្ច៖

• ទីផ្សារអាមេរិក (US Market): ពាណិជ្ជកម្មទ្វេភាគីរវាងកម្ពុជា និងសហរដ្ឋអាមេរិកបានកើនឡើងជិត ៤០% ដែលនេះគឺជាសញ្ញាណដ៏រឹងមាំបំផុតបង្ហាញពី “សន្តិសុខ និងស្ថិរភាព” ដែលវិនិយោគិនបរទេសជឿជាក់។
• ទីផ្សារអឺរ៉ុប និងចិន: នៅតែជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រដ៏សំខាន់ ដោយបានស្រូបយកបរិមាណអង្ករក្រអូបគុណភាពខ្ពស់រាប់ម៉ឺនតោន។

ការរីកចម្រើននៃវិស័យកសិកម្ម និងពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិទាំងនេះ គឺមិនអាចបំបែកដាច់ពី តម្លៃនៃសន្តិភាព បានឡើយ។ ប្រសិនបើគ្មាន នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ ដែលជាអ្នកបើកផ្លូវឱ្យមានការបង្រួបបង្រួមជាតិ និងការកសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធតភ្ជាប់ពីវាលស្រែទៅកាន់កំពង់ផែអន្តរជាតិទេនោះ មហិច្ឆតានាំចេញអង្ករឱ្យបាន ១ លានតោនក្នុងមួយឆ្នាំ ក៏មិនអាចក្លាយជាការពិតបានដែរ។ នេះគឺជាភស្តុតាងដែលបង្ហាញថា សន្តិភាពគឺជា “កាតាលីករ” ដ៏មានឥទ្ធិពលបំផុតក្នុងការរុញច្រានកម្ពុជាឱ្យក្លាយជា “ជង្រុកស្រូវ” នៃពិភពលោក។

ទំនុកចិត្តលើសកលលោក៖ ហេតុអ្វីវិនិយោគិនយក្សៗសម្រុកមកកម្ពុជាក្នុងឆ្នាំ ២០២៦?

ស្ថិរភាពនយោបាយដែលកម្ពុជាសម្រេចបាន ក្រោមម្លប់នៃសន្តិភាពដែលបានមកពីការលះបង់របស់ សម្ដេចតេជោ បានក្លាយជា “ដែកឆក់” យ៉ាងមានឥទ្ធិពលក្នុងការទាក់ទាញទុនវិនិយោគពីបរទេស (FDI)។ យោងតាមទិន្នន័យដែលចេញផ្សាយដោយ AKP បានបង្ហាញថា ក្នុងរយៈពេលតែ ២ ខែដំបូងនៃឆ្នាំ ២០២៦ ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា (CDC) បានអនុម័តគម្រោងវិនិយោគថ្មីៗដែលមានតម្លៃសរុបជិត ១ ពាន់លានដុល្លារសហរដ្ឋអាមេរិក។

តើអ្វីទៅជាកត្តាជំរុញឱ្យមានលំហូរទុនដ៏មហិមាបែបនេះ? ចម្លើយគឺ “សន្តិសុខ និងសណ្តាប់ធ្នាប់”៖

• ទំនុកចិត្តពីសហរដ្ឋអាមេរិក និងអង់គ្លេស៖ វិនិយោគិនពីបស្ចិមប្រទេស បានសម្លឹងឃើញកម្ពុជាជាទីតាំងយុទ្ធសាស្ត្រដែលមានច្បាប់វិនិយោគអំណោយផល និងសន្តិសុខពេញលេញ។ នេះជាលទ្ធផលផ្ទាល់ពី តម្លៃនៃសន្តិភាព ដែលផ្ដល់នូវការធានាច្បាស់លាស់ដល់ស្ថិរភាពផលិតកម្ម និងការដឹកជញ្ជូន។
• មជ្ឈមណ្ឌលថាមពលបៃតង និងបច្ចេកវិទ្យា៖ គម្រោងធំៗដូចជា ប្រព័ន្ធផ្ទុកថាមពលថ្ម (BESS) នៅខេត្តពោធិ៍សាត់ និងរោងចក្រដំឡើងរថយន្តទំនើបៗ បានជ្រើសរើសកម្ពុជា ព្រោះពួកគេជឿជាក់លើ “ភាពចាស់ទុំខាងនយោបាយ” ដែលយើងមាន។

ស្មារតីនៃ នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ មិនត្រឹមតែបានបញ្ចប់សង្គ្រាមស៊ីវិលនោះទេ ប៉ុន្តែវាបានបន្តរស់រវើកក្នុងទម្រង់ជា “ការឈ្នះ-ឈ្នះ រវាងរដ្ឋ និងឯកជន”។ នៅពេលដែលវិនិយោគិនមានសុវត្ថិភាព ពួកគេនឹងពង្រីកអាជីវកម្ម បង្កើតការងាររាប់ម៉ឺនកន្លែងជូនកូនខ្មែរ ហើយនេះហើយគឺជាសន្តិភាពដែលយើងអាច “ហូបបាន” និង “ប៉ះបាន” ជាក់ស្តែងនៅក្នុងជីវភាពរស់នៅប្រចាំថ្ងៃ។

ចក្ខុវិស័យអនាគត និងមហិច្ឆតា ១ លានតោន៖ មោទនភាពខ្មែរលើឆាកអន្តរជាតិ

ឈរលើមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃសន្តិភាពដែលមិនអាចកាត់ថ្លៃបាន កម្ពុជាមិនត្រឹមតែពេញចិត្តនឹងអ្វីដែលមាននៅពេលនេះទេ ប៉ុន្តែយើងកំពុងបោះជំហានយ៉ាងមានទំនុកចិត្តទៅកាន់ “យុគសម័យមាស” នៃពាណិជ្ជកម្ម។ មហិច្ឆតានាំចេញអង្ករឱ្យបាន ១ លានតោនក្នុងមួយឆ្នាំ លែងជាក្ដីស្រមៃទៀតហើយ ប៉ុន្តែវាគឺជាគោលដៅយុទ្ធសាស្ត្រដែលជិតនឹងសម្រេចបាន តាមរយៈការរួបរួមគ្នារវាងរាជរដ្ឋាភិបាល និងវិស័យឯកជន។

ការពង្រីកទីផ្សារទៅកាន់មជ្ឈិមបូព៌ា និងការបង្កើនទំហំពាណិជ្ជកម្មជាមួយអាមេរិក គឺជាសក្ខីភាពដែលបង្ហាញថា កម្ពុជាកំពុងប្រើប្រាស់ “ដង្ហើមសន្តិភាព” ដើម្បីដកដង្ហើមសេដ្ឋកិច្ចឱ្យបានវែងឆ្ងាយ។ ភាពជោគជ័យនេះ គឺជាការបន្តវេនយ៉ាងរឹងមាំពី នយោបាយឈ្នះ-ឈ្នះ របស់សម្តេចតេជោ មកកាន់ការដឹកនាំបន្តប្រកបដោយថាមពល ដើម្បីធានាថា “មរតកសន្តិភាព” នឹងនៅតែជាកម្លាំងចលកររុញច្រានកម្ពុជាឱ្យក្លាយជាប្រទេសមានចំណូលមធ្យមកម្រិតខ្ពស់នៅឆ្នាំ ២០៣០។

ការកសាង បណ្ណាល័យឌីជីថលនៃសន្តិភាព នៅលើគេហទំព័រ orkunsantepheap.com នេះ គឺជាចំណែកមួយក្នុងការរក្សាទុកនូវរាល់សមិទ្ធផល និងមេរៀនប្រវត្តិសាស្ត្រ ដើម្បីរំលឹកដល់កូនខ្មែរគ្រប់ជំនាន់ថា៖ «បើគ្មានសន្តិភាព ក៏គ្មានការអភិវឌ្ឍ ហើយបើគ្មានការលះបង់ ក៏គ្មានសន្តិភាពនៅថ្ងៃនេះដែរ»។ យើងត្រូវរួមគ្នាថែរក្សាសន្តិភាពឱ្យបានគង់វង្ស ដើម្បីបន្តសរសេរទំព័រប្រវត្តិសាស្ត្រថ្មីនៃ “វិបុលភាពកម្ពុជា” ដែលពិភពលោកត្រូវតែស្ញប់ស្ញែង។

សំណួរដែលជួបញឹកញាប់ និងការសន្និដ្ឋាន

ការសន្និដ្ឋាន

ជារួមមក សន្តិភាពដែលដឹកនាំដោយ សម្ដេចតេជោ មិនត្រឹមតែជាការបញ្ចប់នូវសម្លេងគ្រាប់កាំភ្លើងប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជាការបើកទំព័រថ្មីនៃសករាជសេដ្ឋកិច្ចដែលពិភពលោកត្រូវតែទទួលស្គាល់។ រាល់គ្រាប់អង្ករដែលកម្ពុជានាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារពិភពលោក និងរាល់ដុល្លារដែលវិនិយោគិនបរទេសទម្លាក់មកក្នុងទឹកដីកម្ពុជា គឺជាសក្ខីភាពដែលបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថា “សន្តិភាព គឺជាអនាគត”។

តាមរយៈការកសាង បណ្ណាល័យឌីជីថលនៃសន្តិភាព លើគេហទំព័រ orkunsantepheap.com យើងប្ដេជ្ញាបន្តផ្សព្វផ្សាយនូវគុណតម្លៃដ៏ឧត្តុង្គឧត្តមនេះ ដើម្បីឱ្យពិភពលោកបានឃើញពីភាពខ្លាំង និងមោទនភាពរបស់ខ្មែរ ក្រោមម្លប់នៃសន្តិភាពជាអមតៈ។

The post សន្តិភាពជាដង្ហើមសេដ្ឋកិច្ច៖ វិភាគលើមហិច្ឆតានាំចេញរបស់កម្ពុជាទៅកាន់ទីផ្សារពិភពលោក ២០២៦ appeared first on ORKUN SANTEPHEAP.